मकवानपुरका दुईलाख खसीबाख्रा असुरक्षित

    हेटौंडा, २० साउन÷  सरकारी आँकडाअनुसार मकवानपुरमा दुईलाख ५० हजारभन्दा बढी खसीबाख्रा छन् । तिनीहरुलाई हावाबाट समेत सर्ने खतरनाक पीपीआर रोगबाट बचाउन भ्याक्सिन लगाउन जरुरी छ । गत आर्थिक बर्षमा सरकारी कार्यक्रम र बजेट अभावका कारण जिल्ला पशु सेवा कार्यालयले ५० हजार वटा मात्र खसीबाख्रालाई उक्त रोगविरुद्धको भ्याक्सिन लगायो । यसबाट जिल्लाका करिब दुईलाख खसीबाख्रा उक्त रोगबाट असुरक्षित देखिएको छ ।
    पशु प्राविधिकहरुका अनुसार उक्त रोगको जोखिमबाट खसीबाख्रालाई बचाउने हो भने कम्तिमा ८० प्रतिशतलाई पीपीआरविरुद्धको भ्याक्सिन दिनुपर्छ । ‘सरकारी कार्यक्रम र बजेट सीमितताका कारण गत आवमा ५० हजार भन्दा बढीलाई पीपीआर लगाउन सकिएन ’, कार्यालयका पशु चिकित्सक डा. चेतनारायण खरेलले भने ।
    भ्याक्सिन लगाउन बाँकी रहेका पशु भने असुरक्षित रहेको र तिनीहरुबाट महामारी फैलन सक्नेमा डा. खरेलले चिन्ता व्यक्त गरे । अहिले पनि सडकले छोएका ठाउँमा पीपीआरको जोखिम रहेको बताउँदै उनले बजारमा ल्याएर बिक्री हुन नसकी गाउँ फिर्ता भएका खसीबोकामा उक्त रोगको संक्रमण देखिनसक्ने हुँदा सचेतता अपनाउन किसानलाई आग्रह गरे । ‘पीपीआर, मान्छेमा लाग्ने एड्सजस्तै खतरनाक हुन्छ, यसको उपचार सम्भव छैन’, डा. खरेलले भने ।
    पीपीआर खोप किसानले व्यक्तिगतरुपमा बजारमा किन्न पाउँदैनन् । कुनै सहकारी वा समूहमार्फत् जिल्ला पशुसेवा कार्यालयको सिफारिशमा सरकारले भ्याक्सिन निःशुल्क उपब्ध गराउँछ । तर, अन्य आवश्यक सामान समूह आफैंले जुटाउनुपर्छ । जानकारी अभावका कारण कम संख्यामा किसानहरु सामूहिरुपमा पीपीआरका लागि आउने गरेको डा. खरेल बताउँछन् ।
    कार्यालयले गत आवमा करिब पाँचहजार अन्य पशुलाई खोरेत, भ्याकुते र एन्टी रेबिज भ्याक्सिन लगाएको छ ।१७ हजार पाँचसय पशुको मेडिकल उपचार, पाँचहजार सातसयको सामान्य सर्जिकल र सातसय ४ पशुको यौना·सम्बन्धी उपचार र सेवा उपलब्ध गराएको कार्यालयले करिब सातहजार पशुको गोबर परीक्षण र पाँचसयको थुनेलो परीक्षण गरेको तथ्यांक प्रस्तुत गरेको छ ।

Read More

मालपोतको चाहना ‘सेक्युरिटी कोड’

    हेटौंडा, २० साउन÷ करिब डेढ महिनाअघि हेटौंडामा जग्गा किनेका बीरगञ्जका एक व्यक्तिले काठमाडौं जानुपर्ने हतारो देखाउँदै पास भइसकेको जग्गाको लालपूर्जा पछि लिउँला भन्दै कार्यालयमै छाडेर गए जबकि उनको फोटोसमेत लालपूर्जा र कार्यालयको ढड्डामा राखिएको थिएन । हाल, उनी मालपोत कार्यालय हेटौंडामा आफ्नो लालपूर्जा लिनका लागि आएका छन् तर उनको फोटो नटाँसिएकाले उनी असली व्यक्ति हुन् वा होइनन् भन्ने नखुलेको भन्दै कार्यालयले उनलाई वडाको सिफारिश ल्याउन भनेको छ । तर, उनको समस्या छ कि वडा कार्यालयमा सर्जमिन गर्न आवश्यक पर्ने ५ जनाको संख्या उनले पु¥याउन सकेका छैनन् किनकि उनले यहाँको कोही पनि चिनेका छैनन् । आफ्नो केही मिनेटको हतारोले लालपूर्जा हातमा नपरेपछि ती व्यक्ति अहिले निराश छन् ।
    मालपोत कार्यालयमा हुने यस्तो हेलचेक्र्याँइका घटनाहरु कम गर्नुपर्ने बेला आएको छ । काम मिलाउने नाममा अपूर्ण कागजातको भरमा जग्गा पास गर्ने, नामसारी गर्ने, रोक्का गर्नेजस्ता कामको लागि मालपोत जाँदा अब पूर्ण आधिकारिक कागजपत्रसहित जानुपर्ने हुन्छ । जग्गा कीर्ते प्रकरणमा संलग्न रहेको आरोपमा चार कर्मचारी पक्राउ गरेपछि निन्याउरो बनेको मालपोत कार्यालय हेटौंडामा अहिले सेवाग्राहीलाई दिने सेवामा कडाई गर्न थालिएको छ । ‘व्यक्तिका कारण संस्थाको बद्नाम भएपछि यस्तो कडाई थालिएको हो’, प्रमुख मालपोत अधिकृत महेन्द्रनाथ भट्टराईले भने, ‘अब, अपूर्ण कागजातले काम मिलाउने दिन गए ।’
    नागरिकताको प्रमाणपत्रसमेत आधिकारिक हो वा होइन भनी शंका गर्नुपर्ने बेला आएको गुनासो उनले गरे । ‘कुनैमा छाप हान्दा नागरिकता धनीको नामै छोपिएको हुन्छ, कुनैमा फोटो टाँस्दा नागरिकता नम्बरै छोपिएको हुन्छ ।’ काम छिटो गराउने नाममा अपूरो र अधुरो कागजपत्रको आधारमा काम नगर्न कर्मचारीलाई निर्देशन दिइएको उनले बताए । साथै, स्थानीय निकायहरुलाई समेत पत्राचार गरी आधिकारिक व्यक्तिबाट प्रमाणित गराएर मात्र सिफारिश गर्न आग्रह गरिएको जानकारी उनले दिए । हरेक दिन कार्यालय सुरु हुनुअघि कर्मचारीसँग कामको समिक्षा गर्ने गरेको उनले बताए ।
    शुक्रबारै भूमिसुधार तथा व्यबस्थापन बिभागले मालपोत कार्यालय हेटौंडालाई पत्र पठाई नौ बुँदाको नयाँ निर्देशन दिएको छ । जसमा रोक्का, फुकुवा र दृष्टिबन्धक राख्दा कडाई गर्न निर्देश गरिएको छ । अबका दिनमा रोक्का, फुकुवा गर्दा चिठ्ठीको मात्र भर नगरी सम्बन्धित संस्थाको आधिकारिक व्यक्तिसहित यथेष्ट प्रमाण जुटाउनुपर्ने मालपोत अधिकृत डम्बरबहादुर सुनुवारले बताए । ‘मालपोतको ढड्डा असम्बन्धित मान्छेलाई  नदिन कर्मचारीलाई निर्देशन दिइएको छ’, उनले भने ।
    मालपोत कार्यालयकै कर्मचारीको मिलेमतोमा जग्गा कीर्ते गरी बेचिएको समाचार आएपछि केही जग्गाधनी कार्यालय पुगेर आआफ्नो जग्गाको अवस्था चेकजाँच गर्नसमेत थालेका छन् । हेटौंडा–५ का माधव घिमिरे र हेटौंडा–२ का भवनाथ घिमिरेले बिहीबार मालपोत कार्यालय पुगेर आआफ्नो जग्गाको अवस्था ढड्डामा हेरेका थिए ।
    गल्तीबाट मालपोतले पाठ सिकेर कडाई सुरु गरिएकाले जग्गाधनीहरुले जग्गाको चेकजाँच गर्न अब आउनु नपर्ने अधिकृत सुनुवारले प्रष्ट्याए । ‘जग्गाको सुरक्षा गर्ने जिम्मा हाम्रो भो’, उनले भने, ‘कोही ढड्डा हेर्न आउँछन् भने पनि हामी देखाइदिन्छौं ।’
    आधिकारिक कार्यालयबाट आएको आधिकारिक कागजातहरुसमेत सक्कली हो भन्ने आधार नरहेको अधिकृत सुनुवार बताउँछन् । ‘आधिकारिक कागजपत्रसमेत कीर्ते गरी ल्याइएको हुनसक्छ’, उनले भने, ‘सक्कली वा नक्कली छुट्याउने संयन्त्र खै त ?’,
    जग्गालाई अझ बढी सुरक्षित बनाउन वर्तमान व्यबस्थामा परिवर्तन जरुरी रहेको सुनुवार औंल्याउँछन् । ‘जग्गाको पूर्जामा सेक्युरिटी कोड राख्ने व्यबस्था भए  हुन्थ्यो’, उनले भने, ‘सरकारी प्रमाणपत्रसमेत आधिकारिक हो वा होइन भन्ने जाँच्ने संयन्त्र भए अझ राम्रो हुन्थ्यो ।’

Read More

‘सुहागरातको धेरैपटक अनुभब पाएको छु’

    नायक राजेश हमाल, उमेरले लामै फड्को मारेपनि हालसम्म पनि अबिबाहित नै छन । दर्शक र चलचित्रकर्मीहरुको धेरै अनुरोध रहेपनि उनले बिबाहको बारेमा बताएका थिएनन् । तर उनी यतिबेला बिबाहको मनस्थितिमा पुगेको बुझिएको छ । केही समय अघि हेटौंडा आईपुगेका हमालसंग हाम्रा सम्बाददाता मणिराज गौतमले गरेको कुराकानीः

१)  राजेशदाई, तपाईको बिबाहको खुब चर्चा चलेको छ खास कुराचाही के हो ?
ग बिबाह भनेको जहिले गरीन्छ त्यहिलेनै थाहा हुने कुरा हो यसपाली चाही बिबाह गर्नुपर्ला भनेर मनमा लागिरहेछ, जहा“सम्म चर्चाको कुरा सुन्नु भो यो चाही एक हिसाबले सही हो यत्तिबेला बिबाह गर्ने सोच आईरहेको छ ।
२) सोचमात्र होकी बास्तबिकतानै हो त ?
ग हैन,सोचमात्र भएरपनि भएन बिबाह गर्ने दुईजना बीचको कुरा हो । अब चाही गर्नुपर्छ भनेर हामीले कुरामात्र बढाएका हौ केही समय त लागिहाल्छ । एक डेढ बर्षको समय राखेर सायद बिबाह हुन्छ भन्ने हाम्रो सल्लाह भएकोमात्र हो ।
३) तपाईको यस्तो अफियर रहेछ तर पनि अहिले सम्म चर्चामा आएन । दर्शकहरुले धेरै कचकच गरे भनेर बिबाहको सोच बनाउनु भएको हो त?
ग हैन, खासै तयस्तो थिएन । म बिभिन्न स्थीतिबाट गुज्रिरहेको थिए“ । सुरुमाचाही बिबाहको सोचनै आएन बीचमा चाही बिभिन्न प्रश्नहरु पनि आए ताकि बिबाह गर्नैपर्छ भनेर अब अहिले चाही यो समय भित्र गर्नुपर्ला भनेर सोचाई राखेको हु“ । यसको अझै डेढ दुई बर्षको समय छ, अझ परिपक्व भैसकेको छैन ।
भरर्खर त दही जमाउन थालेको छु हल्लायो भने नजम्न नि सक्छ, मान्छेहरुको बिबाह भएर त बिछोड हुन्छ । म त भरर्खर योजना बनाउ“दै छु, हेरौ समयले कस्तो परिस्थितिमा लान्छ, राम्रो स“ग कुरा मिलेछ भने यो समयमा बिबाह गर्नुपर्ला ।
४) भनेपछी यो कुरालाई हामीले कुन अर्थमा हेर्ने त परिपक्व या अपरिपक्व ?
ग हैन, मनस्थिति बनेको छ अहिलेनै भनेर डेटफिक्स छैन आज बिबाह गरेर पछुतो मान्नु भन्दा यसलाई बुझेर अगाडि बढ्ने सोच हो । तपाईले भनजस्तो कुरा त्यति परीपक्व भैएकोचाही छैन ।
५) बिबाहको प्रसंगलाई कोट्याएर खासै चासो नराखी पछिल्लो समयमा सामाजिक कार्यमा लाग्नु भा छ नि ?
गयो चाही के भने बिबाह भनेको मैलेमात्र गरेर हुने हैन बिबाह गर्न दुलही पनि तयार हुनु प¥्यो, कुराचलिनै रहेको छ । उहा“ पनि तयार हुनु प¥यो संघर्ष गर्दैहुनुन्छ, सायद छिट्टै होला र अर्को कुरा यत्तिधेरै समय सिनेमा क्षेत्रमा काम गरियो पब्लिक फिबरपनि भैईयो । सामाजिक दाहित्वहरु पनि आउ“छ । बचेको समयमा सामाजिक क्षेत्रमा पनि लाग्छु । यो चाही चलचित्र क्षेत्रलेनै जन्माएको हो किनकी समाजमा भएपछि यसको दायित्वलाई पनि बुझ्नु जरुरी छ ।
६) हुनेवाला भाउजुको नाम चाही अहिलेसम्म ल्याउनु भएन हेटौंडाबाटै उदघोष गरौं न ?
गहैन, यो चाही अहिलेनै नभनौं किनभने कुरामात्र आएको हो परिपक्व भएको छैन । भैसकेपछि थाहानै होला ।
७) चलचित्र दुलहीमा दुलही भिœयाएपछिको दुलही भिœयाउने सोच बनेको हो ?
ग मेरो वास्तविक जीवनमा चाही दुलही जुरेको थिएन । निर्देशकले भएपनि दुलहीचाही अन्तमा जुराईदिनु नै भयो । पर्दामा मात्र भएपनि दुलही भिœयाएको छु । चलचित्रमा धेरैस“ग मेरो बिबाह भएको छ । अहिलेचाही दुलही चलचित्रले पनि एउटा अनुभव सिकायो ताकि बिबाह गर्नुपर्छ भनेर । त्यसको लागी बाबुराम ढकालजीलाई धन्यबाद दिनुपर्छ ।
८) भनेपछि बिबाहमा हनिमुन र सुहागरातको पनि भेरै अनुभब छ होला नि हैन ?
गहा“स्दै..... बिबाहको अनुभब चाही प्रत्यक्ष रुपमा भएपनि धेरै पटक भएको छ । बिबाहमात्र न भएर नाटकीय हिसाबमा सुहागरातको पनि धेरैपटक अनुभब पाएको छु । त्यसैले बिबाह त्यत्ति
अपरिचित जस्तो लाग्दैन ।
९) रिल लाईफमा मात्र नभएर अब राजेश हमाल रियल लाईफमा लगनगा“ठोमा गा“सिदै छ भन्दा कसो होला ?
ग मनस्थिति त्यस्तै छ । अर्को पक्षको पनि बिचार आउनु प¥यो, अरुहरु बिबाह गरेर डिभोर्सतिर लाग्छन् । म त भरखर चा“जोपा“जो मिलाउ“दै छु ।
१०) यो हिसाबमा भन्नुपर्दा तपाई अहिलेसम्म कुमार हुनुहुन्छ कि हुनुहुन्न ?
गहा“स्दै........ यो  कुनै लुकेको कुरा हैन यर्थाथ छर्लं· छ । बिबाह भएरमात्र सम्बन्ध हुने नभए नहुने भन्ने चाही हैन । पहिला साथीहरु पनि भएहोला कलेजमा पढ्दाखेरी सम्बन्ध पनि बढ्न गयो होला बिभिन्न कारणले बिबाहमा परिणत हुन सकेन, त्यो अर्कै कुरा हो । कुमार के मानेमा सोध्नु भो बिबाह नगरेको हिसाबमा चाही म कुमारै ह“ु । तर यो उमेरसम्म मैले आफूलाई कुमार भने“ भनेत अलि अस्वाभाबिकनै लाग्ला ।
११) प्रसंग बदलांै हात लाग्यो शून्यमा नौलो तरिकाले प्रस्तुत हुनुभयो रे खास के हो ?
गहैन, खासै चलचित्रहरुमा मैले धोती कुर्ता नलगाएको त हैन । तर पनि यसमा चाही छाता लिएर, धोती समात्दै फाईट खेल्ने दृश्य अति रोचक छ । अर्कोकुरा यसको कथा फरक किसिमकोनै भाको छ । मुखमा पान चपाएर गर्नुपर्ने जस्ता कुराहरुले गर्दा यो चलचित्र अलि फरक टाईपको हो भन्नुपर्छ । किन भने अन्य चलचित्रमा भन्दा यसमा म कमेडी पात्रमा कञ्जुस ब्यापारीको भूमिकामा देखि“दै छु ।
१२) तपाईं पान मन नपराउने मान्छे, पान चपाएर अभिनय गर्नु भा’छ कसरी सम्भब भो ?
ग हो म पान खा“दिन र म यसको घोर बिरोधी हु“ । मलाई मन नपर्ने मध्ये यो पनि हो, अब चलचित्रमा खाएको जस्तै गरेर अभिनय गरेको छु ।
१३) तपाईं जस्ता कलाकारहरुले चलचित्रमा देखाउने मादक पदार्थका दृश्यहरुले दर्शकहरुमा के सन्देश देला ?
गपक्कै पनि यो नराम्रो नै हो । अब चाही अलि सजग हुन थालेको छु । ताकि यस्ता दृश्यहरुमा म अभिनय गर्दिन ।
१४) धेरैको चलचित्रमा अभिनय गर्नु भो चलचित्र बनाउने, निर्देशन गर्ने सोच छ की छैन ?
गअहिले त अरुकोमानै ब्यस्त छु । समयले साथदिए त्यो पनि सम्भब होला ।

Read More

घाटा घटाउँदै डीडीसी

     हेटौंडा दुग्ध वितरण आयोजनाले आफ्नो घाटा क्रमशः न्यूनीकरण गर्दै गएको छ । आर्थिक बर्ष २०६६÷०६७ मा एक करोड ८२ लाख घाटा सहेको आयोजनाले गत आव २०६७÷०६८ मा घाटा करिब ६५ लाख मात्र हुने अनुमान गरेको छ ।
    आयोजना प्रमुख इश्वरीराज न्यौपानेका अनुसार आयोजनाको घाटा आव ०६४÷६५ मा तीन करोड ४४ लाख र आव २०६५÷०६६ मा दुई करोड ५३ लाख थियो । दूध अभिबृद्धि कार्यक्रममा बहुसंख्यक किसानलाई समेट्नुका साथै उत्पादन विविधीकरणमा जोड दिएको आयोजनाले घाटा घटाउन सफलता पाएकोमा न्यौपानेले खुशी व्यक्त गरे ।
    आयोजनाले आव २०६६÷०६७ को तुलनामा गत आवमा झन्डै ३५ प्रतिशत बढी दूध संकलन गरेको छ । आव ०६६÷६७ मा १३ करोड ५५ लाख ६० हजार रुपियाँ बराबरको ४६ लाख ७४ हजार लिटर दूध संकलन गरेको आयोजनाले गत आवमा १९ करोड ५४ लाख ६० हजार रुपियाँ बराबरको ६३ लाख ५ हजार सातसय १७ लिटर दूध संकलन गरेको तथ्यांक न्यौपानेले पेश गरेका छन् ।
    दूध अभिबृद्धि कार्यक्रमअन्तर्गत क्रमिकरुपमा दूध उत्पादन बृद्धि भइरहेको बताउने उनले आयोजना कार्यक्षेत्र भित्र दूध चिस्याउने सातवटा नयाँ केन्द्र स्थापना गरिएको जानकारी दिए । आठसय पशुलाई कृत्रिम गर्भाधान, ३५ दिने पशु स्वास्थ्य कार्यकर्ता तालिम, चिस्यान केन्द्र स्थापनाका लागि सामान र आवश्यक ऋण सहयोग उपलब्ध गराएर किसानको मनोबल बढाइएको न्यौपानेले बताए ।
    दुग्ध विकास संस्थानले देशका नौ जिल्लाका १० वटा दुग्ध उत्पादक महिला सहकारी संस्थामा गाईमाई कार्यक्रम लागू गरेको छ । कार्यक्रमअन्तर्गत मकवानपुरको चुरियामाई महिला जीवन वातावरण स्वाबलम्बन बहुउद्देश्यीय सहकारी संस्था हाँडीखोला र सिर्जनशील महिला दुग्ध उत्पादक सहकारी भैंसेमा उक्त कार्यक्रम लागू गरिएको छ ।
    सर्लाहीको प्रगतिशील महिला, रौतहटको महिला जनज्योति र बाराको महिला उत्थान सहकारीमा पनि उक्त कार्यक्रम लागू गरेर प्रत्येक संस्थालाई ५० वटा उन्नत जातका गाई १२ प्रतिशत ऋणमा उपलब्ध गराउन बैंकसँग सम्झौता गरिएको छ । गाईपालक महिलाको ७० हजार रुपियाँ बराबरको १२ बर्षे बीमा गराएर प्रिमियमको आधा संस्थानले व्यहोर्दै आएको छ ।
    आयोजनाद्वारा उत्पादित सामग्रीले अन्तर्राष्ट्रिय गुणस्तर प्रमाणपत्र पाएको छ ।

Read More

उद्योग–वन विवाद

    हेटौंडा, १६ साउन÷ हेटौंडा औद्योगिक क्षेत्रमा स्थापित पाँच वनजन्य उद्योगलाई बन्द गर्न आदेश दिइएपछि सञ्चालक र वन कार्यालयबीच विवाद चर्किएको छ ।
    सरकारी निर्णयअनुसार भन्दै जिल्ला वन कार्यालय मकवानपुरले इन्टरनेसनल उड सिजनिङ, भुटनदेवी समिल, अबिर उड, शिवबुवा काष्ठ उद्योग र दामुचन्द्र काष्ठकला उद्योगलाई बन्द गर्न आदेश दिएको थियो । वन क्षेत्रबाट तीन किलोमिटरभन्दा नजिक समिल स्थापना गर्न नपाइने सरकारी निर्देशनअनुसार कार्यालयले सबै उद्योगलाई पत्र काटेको जिल्ला वन कार्यालय मकवानपुरका सहायक वन अधिकृत थिरबहादुर कार्कीले बताए ।
    कार्यालयलाई अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगले करिब एक महिनाअघि दिएको निर्देशनअनुसार पाँचवटै उद्योगलाई बन्द गर्न पत्राचार गरिएको कार्कीले बताए । उक्त निर्देशन उल्टाउने अधिकार कार्यालयलाई नभएको भन्दै कार्कीले उद्योग सञ्चालकहरुलाई अदालतसम्म पुग्न आग्रह गरे । ‘अदालतले छुटकारा नदिउञ्जेल वनले पुनः सञ्चालन अनुमति दिनसक्दैन’, उनले व्यबसायीलाई सुझाव दिंदै वन कार्यालयविरुद्ध मुद्दा हाल्न आग्रह गरेका छन् । यद्यपि औद्योगिक क्षेत्रभित्र स्थापित उद्योगहरुको हकमा सरकारी उक्त नियम लागू नहुने व्यबसायीको दाबी छ । घरेलु तथा साना उद्योग कार्यालयमा दर्ता भएर समिल सञ्चालनरत व्यबसायीहरु स्वयम् उक्त सरकारी नीतिविरुद्ध वन बिभाग र औद्योगिक क्षेत्र व्यबस्थापन लिमिटेडको केन्द्रीय कार्यालय धाइरहेका छन् ।
    औद्योगिक क्षेत्र व्यबस्थापक राजकुमार मण्डल वनले क्षेत्रलाई बोधार्थ पत्र पठाए पनि आफूले उद्योग बन्द गर्न भन्न नसक्ने स्पष्ट पारे । अझ बढी संख्यामा उद्योग स्थापना हुनुपर्ने अवस्थामा सञ्चालनरत उद्योगलाई बन्द गर भनेर औद्योगिक क्षेत्रले भन्न नसक्ने मण्डलको तर्क छ ।

Read More

प्रेम जोडीमाथि अफगानी रिस

    अफगानिस्तान÷ एकजना केटा र एकजना केटी आइसक्रिम पार्लरमा भेट्छन् र चिनापरिचय गर्दै आआफ्नो फोन नम्बर आदानप्रदान गर्छन् । अफगानिस्तानजस्तो किशोरावस्थामा गरिने मायाप्रेमप्रति कठोर देशमा यी दुवैको विद्रोह यसैगरी सुरु भएको हो । यी भिन्नभिन्न जातिका किशोरकिशारीबीचको प्रेम अफागानी समाजका लागि निकै कडा चुनौति थियो जसका कारण यी जोडीले निकै हण्डर खेप्नुपरिरहेको छ ।
    केही दिनअघि अफगानको हेरात सहरमा गुडिरहेको कारलाई केही मान्छेले रोके र कारभित्र रहेका एक किशोर जोडीलाई रोडमा उभ्याएर प्रश्नहरु बर्साउन थाले । को हौ तिमीहरु ? यसरी कारमा हिड्ने अधिकार तिमीहरुलाई कसले दियो ? रोडमा जम्मा भएको करिब तीनसय जनाको भीडले यो जोडीलाई कि त ढुंगाले हानेर मानुपर्छ कि त झुन्ड्याउनुपर्ने माग राख्दै खनिन् थाले ।
    तर, स्थानीय प्रहरीले जब ति जोडीलाई नियन्त्रणमा लिंदै उत्तेजित भीडबाट बचायो तर ती मानिसले ती चढेका कारलाई आगो लगाइदिए अनि पश्चिम अफगानको कानुन उल्लंघन गर्नेको सुरक्षा दिएको भन्दै प्रहरीको चर्को बिरोध गरे ।
    प्रहरीले उत्तेजित भीडबाट १७ बर्षीय किशोरी हालिन मोहम्मदी र उत्तिनै उमेरका उनका प्रेमी  रफी मोहम्मदलाई बचाएर नाबालक राख्ने सुधार गृहमा राखेको  छ। अब, उनीहरुको भाग्य र भविष्य अस्पष्ट र खतरनाक अफगानी कानुको भरमा अडिएको छ । तर, उनीहरुले आफ्नै परिवार र समाजबाट पनि गम्भीर लाञ्छना भोग्नु परिरहेको छ ।
    मोहम्मदीका काकाले सुधार गृहमा उनलाई भेटेर आफ्नो नाक काटिदिएको आरोप लगाउँदै कानुनले छाडेपनि आफूले मारिदिने भनी धम्क्याएका छन् । उनका काकाको कुरामा इरानमा रोजगारी गर्ने श्रमिक उनका बाबुले पनि सही थापेका छन् । ‘उनीहरु दुवैलाई मार्ने निर्णय गरियोस्’, उनका बाबुले भने ।
    सुधार गृहमा बसिरहेका दुवै किशोरकिशोरी आफूहरु मन तयार रहेको बताउँछन् । तर, उनीहरुको प्रश्न छ– उनीहरु किन मर्नुपर्ने हो ? १७ बर्षीय मोहम्मद आफू मर्न तयार रहेको बताउँदै प्रेमिका मोहम्मदीलाई यो सुधारगृहबाट मुक्त गर्न अल्लाहसँग प्रार्थना गरिरहेका छन् । मोहम्मदी पनि अल्लाहले आफूहरुलाई मर्नकै लागि जन्माएको भन्दै कसैलाई माया गर्न डराउनु नपर्ने धारणा राख्छिन् ।
    अफगानिस्तानको हेरात यस्तो सहर हो जहाँ केही महिनाअघि प्रेम विवाह गर्न खोज्ने एक जोडीलाई तालिवानको आदेशमा जम्मा भएको सयौं मानिसले ढुंगा हानी मारेका थिए । तर, यसपटक भने प्रहरीले यी जोडीलाई उनका आक्रोशित परिवारलाई समेत जिम्मा नलगाएर सुरक्षित स्थानमा राखेको  छ।
    स्थानीय प्रशासनले यी जोडीलाई सरकारी सुरक्षा आवश्यक रहेको निर्णय गर्दै सुरक्षा दिने बताएको छ । ‘उनीहरुले यौनसम्बन्ध नै राखेको भए पनि उनीहरु अपराधि होइन्न्’, स्थानीय प्रशासनको एक अगुवा  अब्दुल जाहिरले भने ।

Read More

थ्याङ्क यु एण्ड गुडबाई’को पाठ

संसारभरका सेलिब्रेटीलाई उनीहरुको आन्तरीक जीवनको कुरा छापिदिएर धुरुक्क पार्ने, सामान्य मान्छेले कहिल्यै थापा नपाउने उनीहरुको सेक्स स्क्यान्डलहरु छताछुल्ला पारेर संसारभर ७५ करोड पाठक कमाएको न्यूनज अफ दी वल्र्ड साप्ताहिक आइतबारदेखि बन्द भएको छ । एकय ६८ बर्ष लामो इतिहास बोकेको पत्रिकाले आइतबार अन्तिम ८ हजार ६ सय ६४ औं अंक निकाल्दै पत्रिका बन्दको घोषणा गरेको हो । यत्तिका अंकका पत्रिकाले कत्तिको गोप्य कुरा छाप्यो, कत्तिको छाप्नै नहुने भनिएका कुराहरु समेत छापेर स्क्यान्डर मच्चाइदियो । कुनै बेला सेलिब्रेटीहरुको रुवाबासी पारिदियो अनि पाठकलाई हसाइदियो । त्यसैले संसारभर यतिधेरै पाठक कमायो ।
    तर, समय यस्तो आयो पत्रिकाको दुःखद् बिदाईको क्षणमा उसलाई मन पराउने पाठकले न त पत्रिका बन्द गर्नैपर्छ भनेर आवाजा उठाउन सके न त गर्नहुन्न भनेर केही शब्द व्यक्त गर्न सके । किनभने यत्तिको ठूलो गल्ती गरिसकेपछि पत्रिकाले आफ्नो प्रकाशन बन्द गर्नुको कुनै बिकल्पै देखेन् । संसारभरका प्रजातान्त्रिक मुलुकमा कुनै पनि प्रकाशन माध्यमले कुनै तथ्य प्रकाशन गरेकै भरमा बन्द हुनुपर्ने अवस्था अहिले छैन् तै पनि न्यूज वल्र्ड आफैंलाई आफूले गरेको गल्तीमा निकै ग्लानी महशुश भएकैले पत्रिका प्रकाशन बन्द गरेको छ ।
    आफ्नो अन्तिम संस्करणमा पत्रिकाले आफ्नो ऐतिहासिक यात्राको बारेमा उल्लेख गर्दै फोन ह्याकिङ गर्नु आफ्नो गल्ती भएको स्वीकार गर्दै प्रहरीको अनुसन्धानलाई पूर्ण सहयोग गर्ने प्रतिवद्धता व्यक्त गरी प्रेस अचारसंहिता स्वस्फुर्तरुपमा लागु हुनुपर्नेमा जोड दिइएको छ । पत्रिकाको कार्यालयमा प्रकाशन बन्द घोÈण्ाँ गरेका सम्पादक कलिन मायलरले ‘आफू रहनुको योग्यताको अन्त्य भएको’ बताउ“दै फोन ह्याकिङ गरेकोमा माफी मागेका छन् । उनले गल्ती कामको कुनै कारण नहु“ने पश्चातापको भावमा व्यक्त गरेका छन् । पत्रिकाले आफ्नो अन्तिम प्रकाशनमा पाठकलाई पत्रिका बन्द गर्नुपरेको दुःखद् खबर सगौरब पस्किएको छ । आफ्नो यत्ति लामो इतिहासमा पाठकलाई धेरै स्वाद पस्किन सकेकोमा उसले गौरव गरेको छ ।
    पत्रिकाका पूर्व सम्पादक एल्डी कलसनलाई शुक्रबार प्रहरीले अरुको फोन ह्याकिङ गरेको आरोपमा पक्राउ
गरेपछि पत्रिका बन्द हुने प्राय निश्चित हुने भइसकेको थियो । प्रत्रिका प्रकाशत समूह न्यूज इन्टरनेशनलले पत्रिका बन्द गर्ने घोषणा पहिल्यै गरिसकेको थियो । आफ्नो ऐतिहासिक अन्तिम अंकलाई स्मरण लायक बनाउन पत्रिकाले अन्तिम अंकको बिक्री रकम बेलायतकै तीन सामाजिक संघसंस्थालाई बराबरी बाड्ने घोषणा समेत गरेको छ । पत्रिकाको अन्तिम अंकमा कुनै बिज्ञापन नराखी पश्चातापपूर्ण  आलेख, सम्पादकीय र सामाजिक सन्देशहरु राखिएको छ ।
    सेलिब्रेटीहरुको खबरमा स्कुप पार्दै संसारभर प्रभाव फैलाएको बुढो पत्रिकाको  यो दुःखद् बिदाईमा यसका करोडौं पाठकको मन रोएपछि पत्रिकाको पश्चातापले संसारभरका संञ्चारगृह, सञ्चारकर्मी र यसका मालिकलाई दरिलो सन्देश छाडेको छ कि सुर्यलाई हत्केलाले छेकिदैन्, गल्ती लुकाएर लुक्दैन् । सधैं अरुका गल्ती र गोप्य कुरा छापेर स्क्यान्डर मच्चाउने साहस गर्ने आज बेइज्जतिपूर्ण कार्यको कारण करोडौ पाठकको माया गुमाउ“दै बिदा हुनुप¥यो । पत्रिका प्रकाशनको जतिसुकै लामो इतिहास बनाए पनि, जतिसुकै बढी पाठकले पत्रिका रुचाए पनि गल्ती गरेपछि नतमस्तकपूर्ण बिदाईको बिकल्प नहु“ने यो घटनाले इंकित गरेको छ । आफ्नो गल्तीमा प्रायश्चित गर्दै संसारकै बुढा दैनिकले समेत बिदा माग्दै अब यस्तो गल्ती नदोहो¥याउन संसारका सबै सञ्चारमाध्यमलाई सिकाएको छ । बिक्रीले सीमा नाघेर वेवसाइट पढ्नसमेत शुल्क लिन सुरु गरेको न्यून अफ दी वल्र्डस“ग जोडिएको यो घटनाले बलियो सञ्चारमाध्यम बनेकै भरमा मनलाग्दी गर्न नपाई सन्देश दिएको छ ।
    अरुको फोन ह्याकिङ गर्ने मामलामा करिब ४ बर्षअघि नै विवादमा परेको अखबारको लागि मात्र होइन् अखबार बन्द गर्नुपरेको यो घटनाले यसको माउ प्रकाशन द सन दैनिकलाई पनि घाउ बनाएको छ । न्यूज अफ दी वल्र्ड बेलायती दैनिक पत्रिका द सनको आइतबारे साप्ताहिक अंक हो ।
    पत्रिकाका अर्का पूर्व सम्पाकद क्लिभ गुडम्यान पनि राजपरिवारका सदस्यहरुको फोन ह््याकिङ गरेको
आरोपमा ४ बर्षअघि पक्राउ परेका थिए । कलसनलाई भने युद्धमा मारिएका बेलायती सैनिक परिवार, सेलिब्रेटी, रानीतिज्ञको फोन ट्याप गरेको आरोप छ । यद्यपि उनले आफूलाई यसबारे केही थापा नभएको बताएता पनि प्रहरी अनुसन्धानले कल ह्याकिङ गरेको पृष्टि गरिसकेपछि पत्रिकाकाले सम्पादकले त्यसको जिम्मेवारी नलिई सुखै छैन् । न्यूज वल्र्डले साच्चै फोन ट्याप गरेको हो रहेछ भने उले अरुको गोप्य कुरा थाहा पाउने र समाचारमा स्कुप मार्ने लहडले त्यसो गरेको हो भन्ने प्रष्टै हुन्छ ।
    न्यूज वल्र्ड मात्र होइन महत्वपूणर्म मान्छेको गोप्य कुरा थापा पाउने उत्सुकता संसारका सबै
सञ्चारगृहलाई हुन्छ । तर, न्यूजमा स्कुल मार्ने र पावरफूल बन्दै जाने लहडमा संसारका कसैले पनि न्यूज वल्र्ड शैली अपनाउछन् भने उनीहरुले पनि न्यूजवल्र्डले जस्तै ‘थ्यांक यु एण्ड गुडबाई’ भन्नुपर्नै हुन्छ जुनबेला उनीहरुलाई मन पराउने जतिसुकै करोड पाठक वा दर्शक भएपनि न्यूजवल्र्डझैं अलप हुनबाट रोक्ने छैनन् ।

Read More